Home /News /panchmahal /Godhra: કેમ સિંઘી સમાજ લગ્નમાં કન્યાને આપે છે નવું નામ, જાણો કેવી હોય લગ્નની વિધિ

Godhra: કેમ સિંઘી સમાજ લગ્નમાં કન્યાને આપે છે નવું નામ, જાણો કેવી હોય લગ્નની વિધિ

X
સિંઘી

સિંઘી સમાજમાં વૈદિક ધર્મ મુજબ થાય છે લગ્ન

સિંધી સમાજમાં લગ્ન વિધિ અલગ જ છે.જોકે સિંધી લગ્નએ વૈદિક ધર્મ મુજબ કરવામાં આવતા હોય છે.વરના પહેરેલા કપડાને લગ્નમાં આવેલ મહેમાનો દ્વારા ફાડી નાખવામાં આવે છે.તો કન્યાને નવું નામ મળે છે.

  • News18 Gujarati
  • Last Updated :
  • Panch Mahals, India
    Prashant Samtani, panchmahal: ભારત દેશમાં જુદા જુદા રાજ્યમાં અને જુદા જુદા શહેરમાં વસતા સિંધી સમુદાયના લોકો પોતાના પૂર્વજોના ચાલતા આવતા રીતરિવાજો અને પરંપરાઓ અનુસાર આજે પણ આધુનિક વર્તમાન સમયમાં જીવન નિર્વાહ કરી રહ્યા છે અને ખાસ કરીને તેઓ પોતે પોતાના બાળકોને પણ પૂર્વજોના રીતરિવાતો મુજબ જીવન જીવતા શીખવાડતા હોય છે. તેમજ સિંધી ભાષાનું મહત્વ જળવાઈ રહે તે માટે ખાસ કરીને આવનાર પેઢી સિંધી ભાષામાં જ વાત કરે તે માટે પણ ઘણા બધા પ્રયત્નો કરવામાં આવતા હોય છે. આજે પણ સિંધી સમુદાયના લોકો હજારો વર્ષથી ચાલતી આવતી લગ્ન પ્રથા મુજબ જ લગ્ન કરતા હોય છે.

    સિંધી લગ્નએ વૈદિક ધર્મ મુજબ કરવામાં આવતા હોય છે, જેને સનાતન હિન્દુ ધર્મની લગ્ન વિધિ પણ કહેવામાં આવતી હોય છે .સિંધી સમાજની લગ્ન વિધિ અને આર્ય સમાજની લગ્ન વિધિ એકબીજાને મળતા આવે છે. સિંધી સમુદાયના લગ્નની ખાસ બાબતોમાં જોવા જઈએ તો, લગ્ન બાદ કન્યાનું નામ બદલી દેવામાં આવે છે અને ગોર બ્રાહ્મણ દ્વારા વર અને કન્યાના ગ્રહો અને કુંડળી જોયા બાદ કન્યાને નવું નામ આપવામાં આવે છે. લગ્ન પછી કન્યાને તે નવા નામે જ આજીવન બોલાવવાની પરંપરા હોય છે.

    આવો જાણીએ સિંધી સમાજની લગ્ન વિધિ

    ગુપ્ત બુકી : સિંધી સંપ્રદાયના લોકો જ્યારથી લગ્ન નક્કી થાય છે, તેના બે અથવા ત્રણ મહિના પહેલાથી જ ગુપ્ત બુકી નામની રસમ શરૂ કરી દેતા હોય છે. આ રસમનો અર્થ થાય છે કે , અમે લગ્ન કરવા માટે તૈયારી દર્શાવી છે અને ગુપ્ત બુકીની રસમ થયા બાદ લગ્નની તૈયારીઓ શરૂ કરી દેવામાં આવે છે .જેમાં લગ્નને લગતા સાધન , સામગ્રી, કપડાં સોનુ ,ચાંદી વગેરેની ખરીદીની શરૂઆત કરી દેવામાં આવે છે. આ ઉપરાંત કંકોત્રીઓ છપાવવા માટે આપી દેવામાં આવતી હોય છે. અને તેનું વિતરણ પણ શરૂ કરી દેવામાં આવે છે.

    બુકી શું છે જાણો

    લગ્નના દિવસોમાં ગણતરીના કલાક જ બાકી હોય છે , ત્યારે બુકીની રસમ કરવામાં આવતી હોય છે .જેમાં હળદર ,પતાશા , ખારક અને ચોખાને સાત સુહાગન બહેનો દ્વારા મોલડા એટલે કે લાકડાના સાધન વડે પીસીને . જેને સિંધી ભાષામાં કુટીને રસમ કરવામાં આવે છે. બુકી ની રસમ કર્યા પછી રિવાજ હોય છે કે , વર અને કન્યા તે પોતાના ઘરની બહાર નથી જઈ શકતા. જેને વના તરીકે પણ ઓળખવામાં આવે છે. આવું કરવા પાછળનું કારણની માન્યતા હોય છે કે , કોઈપણ પ્રકારની ખરાબ છાયા વર અથવા કન્યા પર ન પડે અને લગ્ન પૂર્ણ થાય ત્યાં સુધી બંને સુરક્ષિત રહે.

    મંડપ મુહૂર્તની રસમ શું છે ?

    લગ્ન કાર્યની શરૂઆત કરતા પહેલા સિંધી સમાજમાં મંડપની પૂજા કરવામાં આવે છે. પૂર્વજોની માન્યતા અનુસાર લગ્ન કરવા માટે સૌપ્રથમ મહત્વનું હોય છે મંડપ. જેથી માંડવાની રસમ કરવામાં આવતી હોય છે. જેમાં મંડપની પૂજા થતી હોય છે. આ પૂજામાં ડાઉ નામનું સાધન મંડપ પર બાંધવામાં આવે છે અને મંડપને દેવ તરીકે પૂજીને આ રસમ પૂર્ણ કરવામાં આવે છે.

    પલ્લો : દરેક ગ્રહને લગ્નમાં આમંત્રણ આપવામાં આવે

    સિંધી સમાજમાં કોઈપણ શુભ કાર્ય એ ભગવાન ઝૂલેલાલની આરાધના અને તેમને પૂછીને કરવામાં આવે છે . જેથી કોઈપણ શુભ કાર્યમાં પલવ એ ખૂબ મહત્વનો ભાગ ભજવે છે. જેમાં પલવના ગીત ગાય ને દરેક લોકો પોતાની ચોલી ભગવાન આગળ ધરતા હોય છે અને ભગવાનને ધરાવામાં આવેલ જલ તમામ વ્યક્તિઓ ઉપર છાટીને પલવની રસમ કરવામાં આવે છે. ત્યારબાદ સાટ સોણની રસમ કરવામાં આવે છે. જેમાં તમામ પ્રકારના ગ્રહોને લગ્નમાં આહવાન કરવામાં આવે છે એટલે કે દરેક ગ્રહને લગ્નમાં આમંત્રણ આપવામાં આવે છે.

    ઘડી લેવાની રસમ,વરુણદેવનું આહવાન

    સિંધી સમાજના ઇષ્ટદેવ ભગવાન વરૂણદેવ એટલે કે ભગવાન ઝૂલેલાલને આહવાન કરવા માટે ઘડી લેવાની રસમ કરવામાં આવતી હોય છે. જેમાં વરની માતા ઘડીમાં બે લોટા પાણી ભરીને તેને માથે મૂકીને વરૂણદેવને લગ્નમાં આહવાન કરે છે.

    ડીખ : વરના પહેરેલા કપડાને ફાડી નાખે

    સિંધી સમાજની લગ્ન રીતીમાં ડીખ એ ખૂબ જ મહત્વની પ્રક્રિયા હોય છે. ડીખ કર્યા પછી રિવાજ હોય છે કે , વર આ રસમ કર્યા પછી પોતાના ઘરે કન્યાને ન લઈને આવે ત્યાં સુધી પગ મુકતો નથી એટલે કે લગ્ન કરવા માટે સખત પ્રણ લે છે. આ રસમમાં માન્યતા મુજબ વરને દુલ્હે રાજા નામ આપવામાં આવે છે. સામાન્ય રીતે રાજા એ શાનદાર કપડાઓમાં હોય છે, જેથી વરના પહેરેલા કપડાને લગ્નમાં આવેલ મહેમાનો દ્વારા ફાડી નાખવામાં આવતા હોય છે.

    વરના કપડા ફાળવ્યા બાદ તેને સ્નાન કરાવીને નવા કપડાં પહેરાવવામાં આવે છે અને જુના કપડાને પાણીમાં પધરાવી દેવામાં આવે છે. ખાસ કરીને ડીખની રસમમાં ભોછડી બનાવવામાં આવે છે. જેમાં શ્રીફળ અને ખારેક મૂકવામાં આવે છે .જેને કપડાની મદદથી બાંધી નાખવામાં આવે છે. ત્યારબાદ વરને શહેરાબંધી કરાવીને મુગટ માથે પહેરાવવામાં આવે છે અને હાથે તલવાર આપીને વરએ કન્યાના સ્થાને જાન લઈને પ્રસ્થાન કરે છે.

    વરને હાથમાં તલવાર કેમ આપવામાં આવે છે

    જુના જમાનામાં જ્યારે ગાડીઓનું પ્રમાણ ઓછું હતું , ત્યારે લગ્ન વિધિઓમાં જાન લઈ જતી વખતે વર ચાલતા અથવા ઘોડા ગાડીમાં કન્યાના ઘરે અથવા તેમના સ્થળે જતા હતા. પહેલાના સમયમાં લૂંટફાટના બનાવો ઘણા બનતા હતા અને લગ્ન કરવા માટે જઈ રહેલા જાનૈયાઓને લુટેરાઓ લુટી લેતા હતા. જેથી તેમના રક્ષણ માટે તેમના હાથમાં તલવાર આપવામાં આવતી હતી. આમ જુના જમાનાથી પૂર્વજોથી ચાલતી આવતી પરંપરા આજે પણ જીવંત છે. આજે પણ લગ્નમાં વરને જાન લઈ જતી વખતે હાથમાં તલવાર આપવામાં આવે છે.

    લગ્નની વિધિ કેવી હોય છે

    સામાન્ય રીતે સિંધી સમાજમાં પણ ઘણી બધી પેટા જ્ઞાતિઓ છે જે , પેટા જ્ઞાતિઓ પોતાના રિતરિવાજો મુજબ થોડી થોડી જુદા જુદા પ્રકારે લગ્નની વિધિ કરતા હોય છે.સામાન્ય રીતે સિંધી સમાજ સિવાય હિન્દુ ધર્મની બીજી જાતિઓના લગ્નમાં વર અને કન્યાને શરૂઆતમાં એકબીજાની સામે સામે બેસાડવામાં આવે છે . પરંતુ સિંધી સમાજની લગ્ન વિધિમાં શરૂઆતથી જ વર અને કન્યાને એક સાથે બેસાડવામાં આવે છે અને વિધિની શરૂઆત કરવામાં આવે છે.

    વરરાજા ની જાન કન્યાના ઘરે પહોંચતા જ વરરાજાને તેની સાસુ આવકારે છે અને હસ્તમેળાપની ચોરીમાં લઈ જઈને બેસાડે છે. જેમાં બ્રાહ્મણ દ્વારા અગ્નિની સાક્ષીમાં વર અને કન્યાને ચાર ફેરા ફરાવવામાં આવે છે. ત્યારબાદ વર અને કન્યા એકબીજાને અગ્નિને સાક્ષી માનીને વરમાલા પહેરાવે છે અને વર કન્યાની માંગ ભરીને મંગલસૂત્ર પહેરાવે છે. ત્યારબાદ કન્યાના નામ ફેરની વિધિ શરૂ કરવામાં આવે છે .જેમાં કન્યાના સસુર કન્યાના કાનમાં તેનું નવું નામ બોલે છે અને અંતે કન્યાદાનની વિધિ કરવામાં આવે છે.
    Published by:Santosh Kanojiya
    First published:

    Tags: Local 18, Panchamahal News, Wedding

    विज्ञापन
    विज्ञापन