Home /News /business /Explainer: આર્થિક મંદી શું છે અને તેની સામાન્ય માણસ પર શું અસર પડે છે? જાણો ભારતમાં આવી સ્થિતિ ક્યારે-ક્યારે સર્જાઇ

Explainer: આર્થિક મંદી શું છે અને તેની સામાન્ય માણસ પર શું અસર પડે છે? જાણો ભારતમાં આવી સ્થિતિ ક્યારે-ક્યારે સર્જાઇ

મંદીના કારણે મોંઘવારી અને બેરોજગારી વધવાનો ભય રહે છે. લોકોની આવક પણ ઘટે છે.

Recession Time: જ્યારે દેશના અર્થતંત્રમાં જીડીપી વૃદ્ધિ સતત બે ત્રિમાસિક ગાળા માટે ઘટે છે, ત્યારે તેને ટેક્નિકલ રીતે મંદી કહેવામાં આવે છે. મંદીના કારણે મોંઘવારી અને બેરોજગારી વધવાનો ભય રહે છે. લોકોની આવક પણ ઘટે છે.

    Recession time: વધતી જતી મોંઘવારી અને વ્યાજદરમાં સતત વધારાને કારણે અમેરિકા અને યુરોપિયન દેશોમાં આર્થિક મંદીનું જોખમ વધુ ઘેરી રહ્યું છે. ઘણા અર્થશાસ્ત્રીઓએ કહ્યું કે યુરોપ મંદીમાં જઈ રહ્યું છે. તેમજ આગામી વર્ષ સુધીમાં અમેરિકામાં મંદી આવી શકે છે. જો અમેરિકામાં મંદી આવશે તો તેની અસર વિશ્વના તમામ દેશો પર પડશે.

    મંદીના કારણે મોંઘવારી અને બેરોજગારી વધવાનો ભય છે. લોકોની આવક ઘટે છે અને અર્થવ્યવસ્થાની અસરને કારણે શેરબજારમાં સતત ઘટાડો જોવા મળી રહ્યો છે. ચાલો જાણીએ આર્થિક મંદી શું છે અને તે દેશના અર્થતંત્રને કેવી રીતે નુકસાન પહોંચાડે છે.

    આ પણ વાંચો:TATA Cars: ટાટા CNG કાર પર ભારે ડિસ્કાઉન્ટ આપી રહી છે, ઓછી કિંમતમાં વધુ માઈલેજ પણ મળશે

    આર્થિક મંદી કેવી રીતે આવે છે


    જ્યારે દેશના અર્થતંત્રમાં જીડીપી વૃદ્ધિ સતત બે ત્રિમાસિક ગાળા માટે ઘટે છે, ત્યારે તેને તકનીકી રીતે મંદી કહેવામાં આવે છે. બીજા શબ્દોમાં કહીએ તો, જો અર્થવ્યવસ્થા વધવાને બદલે ઘટવા લાગે છે અને જો આ ટ્રેન્ડ કેટલાંક ક્વાર્ટર સુધી ચાલુ રહે છે, તો દેશમાં આર્થિક મંદીની સ્થિતિ સર્જાવા લાગે છે.

    મંદીના કારણે પરિસ્થિતિ નબળી પડે છે


    આર્થિક મંદીમાં, લોકો પાસે પૈસાની અછત છે અને તેમની જરૂરિયાતો ઘટાડવાનો પ્રયાસ કરે છે. આનું પરિણામ એ છે કે બજારમાં માંગ ઘટવા લાગે છે અને ઉત્પાદનોનું વેચાણ ઓછું થાય છે. આવી સ્થિતિમાં, જ્યારે માંગ ઓછી હોય ત્યારે ઉત્પાદન પર પણ અસર પડે તે સ્વાભાવિક છે. તેથી કંપની તેના નફા મુજબ કર્મચારીઓ રાખવા માંગશે, જેના કારણે કર્મચારીઓને છુટા કરવાનો સમય આવે છે અને લોકો બેરોજગાર બને છે.

    આ પણ વાંચો:Agriculture Scheme: પશુપાલકો માટે સારા સમાચાર! હવે દેશમાં ઘાસચારાની અછત નહીં રહે, કેન્દ્રએ લીધો મોટો નિર્ણય

    આર્થિક મંદીનું મુખ્ય કારણ નાણાંનો પ્રવાહ અથવા રોકાણ અટકી જવું છે. કારણ કે લોકોની ખરીદશક્તિ ઘટે છે, સાથે સાથે દેશ-વિદેશથી આવતા રોકાણમાં પણ ઘટાડો થાય છે. આંતરરાષ્ટ્રીય બજારમાં કાચા તેલના ભાવ વધે છે, જેના કારણે મોંઘવારી દર વધે છે અને લોકો પોતાની જરૂરિયાતની વસ્તુઓ ખરીદી શકતા નથી. ડોલર સામે રૂપિયાનું ઘટતું મૂલ્ય પણ તેનું મુખ્ય કારણ છે. મંદી દરમિયાન, આયાતની તુલનામાં નિકાસમાં ઘટાડો દેશની રાજકોષીય ખાધમાં વધારો કરશે અને વિદેશી વિનિમય અનામતમાં ઘટાડો તરફ દોરી જશે.

    વર્તમાન મંદીની ભારતને અસર નહીં થાય


    જો કે હાલમાં પણ મંદીની અટકળો ચાલુ છે. પરંતુ ભારત પર તેની સીધી અસર થવાની શક્યતા ઓછી છે. એવું માનવામાં આવે છે કે અમેરિકા, યુરોપ અને ચીન જેવી વૈશ્વિક અર્થવ્યવસ્થા મંદીમાં ઘેરાશે. ઘણા અર્થશાસ્ત્રીઓ અને ઉદ્યોગપતિઓએ આગામી વર્ષ સુધી વિશ્વમાં આર્થિક મંદીની શક્યતા વ્યક્ત કરી છે.

    આ પણ વાંચો:અનિકા પટેલ અડધી રાતે દીકરીને ફીડિંગ કરાવવા ઉઠી અને જોયું તો નોકરીમાંથી છટણીનો આવ્યો હતો મેઇલ

    ભારતમાં આર્થિક મંદી ક્યારે આવી


    આઝાદી બાદ ભારતે કુલ ચાર મંદી જોઈ છે. આરબીઆઈના જીડીપી વૃદ્ધિના આંકડા તેની ખરાઈ કરે છે. તે વર્ષ 1958, 1966, 1973 અને 1980માં આવી હતી.

    - 1957-58માં ભારતનો જીડીપીનો વિકાસ દર માઈનસ થઈ ગયો હતો. આ વર્ષે જીડીપી વૃદ્ધિ દર -1.2 ટકા નોંધાયો હતો. તેનું મુખ્ય કારણ આયાત બિલમાં થયેલો જંગી વધારો હતો.

    - નાણાકીય વર્ષ 1965-66માં ગંભીર દુષ્કાળ અને દુષ્કાળને કારણે, ભારતનો જીડીપી વૃદ્ધિ ફરીથી માઈનસમાં ગયો.

    - તેલ સંકટને કારણે 1973ની મંદીની સ્થિતિ સર્જાઈ હતી. ઓર્ગેનાઈઝેશન ઓફ ધ પેટ્રોલિયમ પ્રોડ્યુસિંગ આરબ કન્ટ્રીઝ (OAPEC) એ તમામ દેશોમાં તેલની નિકાસ પર પ્રતિબંધ મૂક્યો હતો કે જેણે યોમ કિપ્પુર યુદ્ધમાં ઈઝરાયેલનો સાથ આપ્યો હતો. જેના કારણે તેલની કિંમતો 400 ટકા સુધી વધી ગઈ હતી.

    - 1980માં ઈરાની ક્રાંતિને કારણે સમગ્ર વિશ્વમાં તેલ ઉત્પાદનને મોટો ફટકો પડ્યો હતો અને તેના કારણે આ વર્ષે ભારતમાં મંદી આવી હતી.આ દરમિયાન પણ તેલની આયાતના ભાવમાં ભારે વધારો થયો હતો.

    -આ સિવાય ભારતે 1991, 2008 અને 2020માં પણ આર્થિક સંકટનો સામનો કર્યો હતો. આ દરમિયાન ભારતની અર્થવ્યવસ્થાને ભારે નુકસાન થયું હતું.
    Published by:Darshit Gangadia
    First published:

    Tags: Economic Crisis, India GDP, Indian economy, Recession

    विज्ञापन

    ન્યૂઝ 18 ગુજરાતી ટ્રેન્ડિંગ

    વધુ વાંચો
    विज्ञापन
    विज्ञापन
    विज्ञापन